Koyulhisar Güneş Enerjisi Sistemleri

Koyulhisar bölgesinde güneş enerjisi

Koyulhisar, kuzeyden ve güneyden 1.500 metreyi aşan sırtlarla çevrili bir vadinin içine kurulmuştur. Bu yüzden ilçede güneş enerjisi hesabında ilk bakılan şey ufuk gölgesidir. PVGIS 5.3, arazi modelinden türettiği ufuk çizgisini varsayılan olarak hesaba katar. Bu hesaba göre ilçe merkezinde tam güneye bakan, 33 derece eğimli 1 kWp sistem yılda ortalama 1.420 kWh elektrik üretir. Kuzeyde ve güneyde yükselen sırtlar hesaba dahil edildiği hâlde bu değer, Sivas merkezi için hesaplanan 1.480 kWh’in yalnızca yüzde 4 kadar altındadır.

Vadi konumuna rağmen kış üretimi komşu Suşehri’nin değerlerine yakındır. PVGIS’e göre Koyulhisar merkezindeki 1 kWp sistem aralıkta yaklaşık 73 kWh, ocakta yaklaşık 71 kWh üretir; en verimli ay ise yaklaşık 166 kWh ile ağustostur. Kasım ile şubat arasındaki dört ayın toplamı yaklaşık 324 kWh’tir; bu, yıllık üretimin beşte birinden biraz fazlasıdır. Ancak PVGIS’in yöntem belgesine göre hesapta kullanılan arazi verisi yaklaşık 90 metrelik çözünürlüktedir. Bu yüzden hesap, dar bir yamacın, komşu binanın ya da ağaçların gölgesini göstermez. Çatınızdaki gerçek gölgeyi keşifte yerinde ölçer, panel yerleşimini buna göre çizeriz.

Koyulhisar’ın en bilinen ürünü, Koyulhisar Ziraat Odası’nın başvurusuyla 20 Ocak 2021’de menşe adı olarak tescil edilen Koyulhisar domatesidir. Yerel tohumdan yetiştirilen domates Yukarıkale Mahallesi ve çevresinde üretilir; seralarda haziran sonunda, tarlada ise ağustos civarında hasat başlar. Sera sulaması ve havalandırması, güneş üretiminin en yüksek olduğu yaz aylarında yoğunlaşır. Bu örtüşme, seranın yanına ya da çatısına kurulacak küçük bir sistemi anlamlı kılar.

Vadinin jeolojisi arazi tipi projelerde ayrıca dikkat ister. Kelkit vadisi Kuzey Anadolu Fay Zonu üzerindedir ve killi yamaçlar kütle hareketlerine açıktır. 17 Mart 2005’te Sugözü köyüne bağlı Kuzulu Mahallesi’nde yaşanan heyelan, bilimsel çalışmalarda ayrıntılı olarak incelenmiştir. Eğimli bir parselde panel sıraları planlanmadan önce zemin etüdü ve imar durumu değerlendirilir.

İlçenin dağıtım şebekesini ÇEDAŞ işletir ve lisanssız üretim bağlantı başvurusu ÇEDAŞ’a yapılır. Koyulhisar ile Sivas merkezi arasındaki karayolu mesafesi yaklaşık 166 km’dir ve ilçe, Kelkit vadisindeki komşusu Suşehri’ne yaklaşık 37 km uzaklıktadır. İlçe Sivas’a bağlı olduğu için yerinde keşif ücretsizdir.

Koyulhisar için öne çıkan uygulamalar

• Koyulhisar domatesi seraları için GES

  Seralarda hasat haziran sonunda başlar ve sulama pompası ile havalandırma fanları en çok elektriği bu yaz aylarında çeker. Seranın yanına kurulan paneller bu tüketimi güneşin en güçlü olduğu saatlerde karşılar.

• Arı işletmeleri için şebekeden bağımsız sistem

  Koyulhisar’da yamaçları kaplayan çam, köknar ve meşe ormanlarının kenarındaki kovan yerlerine çoğu zaman şebeke ulaşmaz. Küçük, akülü bir off-grid sistem bal süzme makinesi, aydınlatma ve telefon şarjı için elektrik sağlar.

• Vadi tabanındaki evlerde gölgeye göre çatı seçimi

  Sırtlarla çevrili ilçe merkezinde kış öğlelerinde güneşi kesintisiz alan, güneye bakan çatılar önceliklidir. Panelleri hangi çatı yüzeyine koyacağımıza ufuk ve komşu yapı gölgesini ölçtükten sonra karar veririz.